March 31

Մարտի 30-ից ապրիլի 3

Դասարանական աշխատանք․

Ո՞ր խումբն է պատկանում ոսկրային ձկներին։
ա) Շնաձկներ
բ) Կարպ
գ) Ճառագայթավորներ
2) Խեցգետիններ Ո՞րն է կռճիկավոր ձկների հիմնական առանձնահատկությունը։
ա) Ոսկրային կմախք
բ) Կռճիկային կմախք
գ) Թոքերով շնչառություն
3) Չունեն լողակներ Ո՞ր օրգանն է ապահովում ձկների շնչառությունը։
ա) Թոքեր
բ) Խռիկներ
գ) Մաշկ
4) Սիրտ Ո՞րն է լողափուչիկի (լողացող պարկի) հիմնական ֆունկցիան։
ա) Սննդի մարսում
բ) Շնչառություն
գ) Լողունակության կարգավորում
5) Արյան շրջանառություն Ձկների սիրտը քանի՞ խցիկ ունի։
ա) 4
բ) 3
գ) 2
6) 1 Ո՞րն է ձկների արյան շրջանառության համակարգի առանձնահատկությունը։
ա) Երկակի շրջանառություն
բ) Մի շրջանառություն
գ) Չկա շրջանառություն
7) Խառը շրջանառություն Ո՞րն է կռճիկավոր ձկների ներկայացուցիչ։
ա) Սաղմոն
բ) Կարպ
գ) Շնաձուկ
8) Ծովաձուկ Որտե՞ղ է տեղի ունենում ձկների գազափոխանակությունը։
ա) Թոքերում
բ) Խռիկներում
գ) Աղիքներում
9) Մաշկում Ո՞րն է ձկների արտազատման հիմնական օրգանը։
ա) Լյարդ
բ) Երիկամներ
գ) Սիրտ
10) Թոքեր Ինչպիսի՞ բեղմնավորում է բնորոշ ձկների մեծամասնությանը։
ա) Ներքին
բ) Արտաքին
գ) Անսեռ
դ) Բուսական

March 31

А. П. Чехов. Толстый и тонкий

На вокзале Николаевской железной дороги встретились два приятеля: один толстый, другой тонкий. Толстый только что пообедал на вокзале, и губы его, подернутые маслом, лоснились, как спелые вишни. Пахло от него хересом и флер-д’оранжем. Тонкий же только что вышел из вагона и был навьючен чемоданами, узлами и картонками. Пахло от него ветчиной и кофейной гущей. Из-за его спины выглядывала худенькая женщина с длинным подбородком — его жена, и высокий гимназист с прищуренным глазом — его сын.— Порфирий! — воскликнул толстый, увидев тонкого.— Ты ли это? Голубчик мой! Сколько зим, сколько лет!— Батюшки! — изумился тонкий.— Миша! Друг детства! Откуда ты взялся?Приятели троекратно облобызались и устремили друг на друга глаза, полные слез. Оба были приятно ошеломлены.— Милый мой! — начал тонкий после лобызания.— Вот не ожидал! Вот сюрприз! Ну, да погляди же на меня хорошенько! Такой же красавец, как и был! Такой же душонок и щеголь! Ах ты, господи! Ну, что же ты? Богат? Женат? Я уже женат, как видишь… Это вот моя жена, Луиза, урожденная Ванценбах… лютеранка… А это сын мой, Нафанаил, ученик III класса. Это, Нафаня, друг моего детства! В гимназии вместе учились!Нафанаил немного подумал и снял шапку.— В гимназии вместе учились! — продолжал тонкий.— Помнишь, как тебя дразнили? Тебя дразнили Геростратом за то, что ты казенную книжку папироской прожег, а меня Эфиальтом за то, что я ябедничать любил. Хо-хо… Детьми были! Не бойся, Нафаня! Подойди к нему поближе… А это моя жена, урожденная Ванценбах… лютеранка.Нафанаил немного подумал и спрятался за спину отца.— Ну, как живешь, друг? — спросил толстый, восторженно глядя на друга.— Служишь где? Дослужился?— Служу, милый мой! Коллежским асессором уже второй год и Станислава имею. Жалованье плохое… ну, да бог с ним! Жена уроки музыки дает, я портсигары приватно из дерева делаю. Отличные портсигары! По рублю за штуку продаю. Если кто берет десять штук и более, тому, понимаешь, уступка. Пробавляемся кое-как. Служил, знаешь, в департаменте, а теперь сюда переведен столоначальником по тому же ведомству… Здесь буду служить. Ну, а ты как? Небось, уже статский? А?— Нет, милый мой, поднимай повыше,— сказал толстый.— Я уже до тайного дослужился… Две звезды имею.Тонкий вдруг побледнел, окаменел, но скоро лицо его искривилось во все стороны широчайшей улыбкой; казалось, что от лица и глаз его посыпались искры. Сам он съежился, сгорбился, сузился… Его чемоданы, узлы и картонки съежились, поморщились… Длинный подбородок жены стал еще длиннее; Нафанаил вытянулся во фрунт и застегнул все пуговки своего мундира…— Я, ваше превосходительство… Очень приятно-с! Друг, можно сказать, детства и вдруг вышли в такие вельможи-с! Хи-хи-с.— Ну, полно! — поморщился толстый.— Для чего этот тон? Мы с тобой друзья детства — и к чему тут это чинопочитание!— Помилуйте… Что вы-с…— захихикал тонкий, еще более съеживаясь.— Милостивое внимание вашего превосходительства… вроде как бы живительной влаги… Это вот, ваше превосходительство, сын мой Нафанаил… жена Луиза, лютеранка, некоторым образом…Толстый хотел было возразить что-то, но на лице у тонкого было написано столько благоговения, сладости и почтительной кислоты, что тайного советника стошнило. Он отвернулся от тонкого и подал ему на прощанье руку .Тонкий пожал три пальца, поклонился всем туловищем и захихикал, как китаец: «хи-хи-хи». Жена улыбнулась. Нафанаил шаркнул ногой и уронил фуражку. Все трое были приятно ошеломлены.

 Главная мысль
Рассказ показывает, как человек может унижаться перед высоким,

March 31

7-րդ հայոց լեզու

Տրված կապակցություններում ընդգծված բառերով փոխաբերական իմաստով բառակապակցություն կազմիր:
Օրինակ՝ մաքուր սրբիչ-մաքուր հոգի
մութ սենյակ — մութ կյանք

բարձր սար — բարձր նպատակ

դառը միրգ — դառը ճակատագիր

սև գրիչ — սև օրեր

տափակ տանիք — տափակ միտք

սուր դանակ — սուր խոսք

ծանր իր — ծանր հոգս

2. Կետերի փոխարեն գրիր ածանցներ:
Օրինակ՝ երգ.- երգիչ, երգչուհի, երգարան
ծիրան → ծիրանենի, ծիրանանոց

գույն — գունավոր, գունավորում

հարսն — հարսնացու, հարսնություն

տենչ — տենչանք, տենչալի

գործ — գործիչ, գործարան

փայտ — փայտե, փայտագործ

խռով — խռովություն, խռովարար

փայլ — փայլուն, փայլել

վերջ — վերջնական, վերջավոր

հոտ — հոտավետ, հոտառություն

հուր — հրեղեն, հուրեղեն

խնձոր — խնձորենի, խնձորանոց

3.Լրացրու ա հոդակապ ունեցող բառերի՝
ա. առաջին բաղադրիչները՝ ….սեղան, …տուն, …. ծաղիկ, ….խաղ, ….պար, …. խումբ:
բ.  երկրորդ բաղադրիչները՝ գրա…., հացա…., զարդա…., հողա…., օդա…., նավա…:

գրասեղան

  • հողածաղիկ
  • հացատուն
  • նավախումբ
  • օդապար
  • 4. Տրված բառազույգերի արմատները տեղափոխելով ստացիր նոր բարդ բառեր:
  • Օրինակ՝ ազգանուն, ընտրակարգ- ազգընտիր, անվանակարգ:
  • երկաթագիծ, նկարագիր — երկաթագիր, նկարագիծ
  • երկրագունդ, շարժուձև — երկրաձև, շարժուգունդ
  • գրավաճառ, սեղանատուն — գրատուն, սեղանաճառ
  • չարասիրտ, լեզվաբան — չարաբանական, լեզվասիրտ
  • բարեգործ, կամազուրկ — բարակամ, գործազուրկ
March 30

Հաշվետվություն,7-րդ դասարան/մարտ/

Սիրելի սովորողներ

10-20 նախադասությամբ ամփոփել ի՞նչ թեմաներ ենք ուսումնասիրել այս ամսվա ընթացքում, համաշխարհային պատմությունից։ Ի՞նչ սովորեցիր և ի՞նչը տպավորեց քեզ։ Տեղադրել առաջադրանքների հղումները/նաև Տիգրան Հայրապետյանի մեդիափաթեթի քո աշխատանքը/։ Հետևի՛ր նաև գրածիդ ուղղագրությանն ու կետադրությանը։

Մենք կատարեցինք մի շատ հետաքրքիր նախագիծ, մեր դասարանում ամեն մեկս ընտրեցինք երկրներ մեր խումբը ընտրեց Անգլյան։ Հիմա մի քանի նախադասությամբ կներկայացնեմ, Անգլիա պետությունը ստեղծվել է 829 թվականին, երբ Բրիտանիա կղզու անգլոսաքսոնական ցեղերը միավորվեցին մեկ թագավորության մեջ: 1066 թվականին Նորմանդիայի դուքս Վիլհելմը նվաճեց երկիրը և հռչակվեց թագավոր՝ ստանալով «Նվաճող» մականունը: Կառավարման ընթացքում թագավորները ֆինանսական և ռազմական աջակցություն ստանալու համար սկսեցին համագործակցել հասարակության երեք դասերի՝ ազնվականների, հոգևորականների և քաղաքացիների հետ:
16-րդ դարի վերջին Անգլիան դարձավ Եվրոպայի տնտեսապես ամենազարգացած երկիրը:
այս հետաքրքիր նախագծից հետո մենք ուսումնասիրեցինք Տիգրան Հայրպետյանին։
Տիգրան Արտյուշայի Հայրապետյանը հայ քաղաքագետ, լրագրող, միջազգայնագետ-վերլուծաբան է։ Ծնվել է 1964 թվականի մարտի 18-ին Երևանում։ 1970-1980 թթ. սովորել է թիվ 71 դպրոցում: Աշխատել սկսել է 16 տարեկանից։
1991 թվականից Տիգրան Հայրապետյանի հրապարակախոսական հոդվածները և վերլուծաբանական նյութերը կանոնավորապես տպագրվում էին Հայաստանի և Եվրոպայի մամուլում։ Մոտ 400 հրապարակումների հեղինակ է:

March 30

Հայոց լեզու, 7-րդ դասարան

1. Լրացնել վ կամ ֆ

Ավտոմեքենան ընթանում է հարավային ասֆալտապատ ճանապարհներով՝ հազիվ-հազ հաղթահարելով ոլորանները: Յուրահատուկ թովչանք ունեն այդ վայրերը: Թեև հեռու չեն նավթահանքերը, սակայն բուսական աշխարհը հարուստ է ու տարատեսակ: Ահա թավշյա հովտաշուշանները, կտավատի արտերը, գունավոր հավքերը, որոնք ասես մայր բնության գովքն են երգում: Աջ կողմից թափվում է աղմկոտ մի ջրվեժ: Ահա և օվկիանոսը. Այն հիասքանչ է և՛ խաղաղ ժամանակ, և՛ խռովքի պահին: Ափին՝ եթովպացիներ, աֆղանցիներ, նեգրեր: Հավանաբար, զբոսանքի են գնալու: Դեռևս ոչ հեռավոր անցյալում այս վայրերում կյանքը կաթվածահար էր, որովհետև զավթողները, որոնց այժմ էլ ժողովուրդը նզովքով է հիշում, ուզում էին տիրել երկրին: Նրանք հետ շպրտվեցին և ամեն ինչ մտավ բնական հունի մեջ: Բոլորս հիացած ենք: Ինչ հողեր են: Ասես երկնքից օվսաննա ու օրհնություն է թափվում:

2. Լրացնել եվ կամ և

Խաղողի ոսկեզօծ դաշտերի մոտ՝ մի բլրակի վրա կանգնած, սևեռուն նայում ենք ոսկևորած անդաստաններին, ոսկեվառ հորիզոններին, գյուղը գոտևորող գինեվետ արտերին: Արեգակի ոսկեևարս ճառագայթները ոսկեզօծել են շուրջբոլորը, օդը լցված է սերկևենու բույրով: Մեղմ սյուքը ասես մոտենում է դափնեվարդերին, եղրևանիներին, սեթևեթանքով հպվում, փարվում, ապա պանում դեպի այգևետ գյուղերը՝ թեթևացնելու տապը: Օրվա այդ շոգ պահին դաշտում եռում է աշխատանքը: Տարվերջյան քննություններից հետո մեծերին օգնելու են եկել դպրոցականները: Արևառ դեմքերին ոգևորություն՝ աշխատում են եռանդով: Գիտեն՝ ամառը շուտով հոգևոր կյանք կապրի, և իրենք դարձյալ կգնան դպրոց՝ հոգևոր սնունդ ստանալու: Իսկ առայժմ բոլորը՝ կին թե տղամարդ, ալևոր թե պատանի, պիտի աշխատեն: Ալևետ այգիներն առատ բերք են խոստանում: Գյուղացու ուշադրությունը բևեռված է միայն հողին, որը կարճ ժամանակ անց կհատուցի՝ պարգևելով բարիքների առատություն:

3. Լրացնել ն կամ մ

Մանվելն ու Սամվելը մանկության ընկերներ են: Իրարից միշտ անբաժան են եղել: Դեռ փոքր էին, երբ վերցնում էին զամբյուղները դամբուլ բերելու, խաղում գետեզրի շամբուտում, մայրիկների համար սարի սմբուլ, սուսամբար բերում: Ապրում էին գյուղական անձաճույճ կենցաղով ու երջանիկ էին: Պատանեկության անվիծար անուրջներն անավարտ մնացին, սկսվեց պատերազմը: Անբարիշտ ֆաշիստները հարձակվեցին, ռմբակոծեցին, հրդեհեցին: Անբարաթավան հրոսակներին հակահարված տալու և հայրենիքի պատիվն անեղծ պահելու համար տղաները մեկնեցին ռազմաճակատ: Հոծ ամբոխ էր հավաքվել կայարանում: Հրաժեշտի անպագոռգոռ խոսքեր չասվեցին: Ժողովուրդն անբարբառ տխուր-տրտում, ճամբա գցեց իր բազում զավակներին: Մամվելն ու Սամվելը ծառայում էին նույն վաշտում: Մեկը բամբեր էր, մյուսը` կապավոր: Անվերապահորեն վստահ էին, որ անպայման կհաղթեն: Այդպես էլ եղավ: Երկուսն էլ պարգևներով տուն վերադարձան: Այժմ էլ ապրում են իրենց գյուղում: Նրանք ունեն բարի համբավ, սիրված են բոլորից: Գյուղը սակավաջուր էր: Ընկերներն անբարձիչներ բերեցին, անբարտակ կառուցեցին: Գյուղը բավ բերք ստացավ, բարները լցվեցին: Մեծ բարեկամությունից բոլորը օգտվում են:

4. Լրացնել զ կամ ս

Ալեհույզ էր Հելլադայի մեծագույն քանդակագործ Ֆիդիա-ն: Գրակալի առաջ մտասյուզ նստած՝ քննախույզ հայացքը հառել էր դիմացը փռված գծագրերին: Պիտի կերտեր Զևսի արձանը: Նրա հոգին բզկտում էր այն միտքը, թե կկարողանա կյանք ու հոգի տալ անշունչ մարմարին:

Պարեզ գիշեր էր: Պարեզական երկնակամարում փայլփլում էին աստղերը: Հարձկերտի հրավերով Վասակը, Հայաստանի մարզպանը, ժամանել էր Տիբոն և այժմ բաց նստած՝ նայում էր մզկիթների երկնասյուզ մինարենիներին: Անհույզ էր, թե գործերը հարթ կգնան:

Պարտիզպանը Թիֆլիզից բերված թաղարները տեղադրում էր հողի մեջ: Շուտով այդ մասում կաճեն գույնզգույն ծաղիկներ և հետզհետե կտարածվեն շուրջբոլորը:

Ավտոբուսի պատուհանից հիպնոսացված նայում էի շրջակայքի գեղեցկություներին: Որպիսզի աննման տեսարան: Որպեսզի պատկերացնես, աչքովդ պիտի տեսնես: